provincie

ELBURG -  Samenwerking tussen gemeenten speelt een steeds belangrijker rol. In opdracht van provincie Gelderland heeft de Radboud Universiteit onderzocht wat regionale samenwerking succesvol maakt. Vertrouwen, transparantie en communicatie spelen hierbij een belangrijke rol. Met het onderzoek wil de provincie handreikingen bieden om de samenwerking tussen gemeenten te verbeteren. “Samenwerking tussen gemeenten in een regio is soms lastig van de grond te krijgen. En iedere regio kent haar eigen specifieke dynamiek en omstandigheden. In het onderzoek is bekeken hoe het nu komt dat het in de ene gemeente beter lukt om samen te werken dan in de andere. Met als doel de opgedane kennis te delen en te ontsluiten, zodat gemeenten ook kunnen leren van ervaringen elders,” zegt Marieke van Genugten, bestuurskundige en projectleider van het onderzoek..

 

Vertrouwen als basis

Vertrouwen blijkt een grote invloed te hebben op een succesvolle samenwerking. Het is daarom belangrijk om te investeren in de onderlinge verhoudingen. Het gaat om elkaar kennen en het creëren van een veilige omgeving. Vooral ontmoeting buiten het formele besluitvormingsproces om, draagt hieraan bij. Samenwerking tussen gemeenten speelt zich vooral af op het niveau van portefeuillehouders en op ambtelijk niveau en daardoor voor een deel buiten het zicht van colleges van B&W en gemeenteraden. Het is van groot belang die organen betrokken te houden bij de samenwerking, zodat zij vertrouwen houden in wat er elders gebeurt.

Dominant

De verschillen in omvang tussen gemeenten zijn soms groot. Dit zorgt voor verschillen in kennis, middelen en de duur van besluitvormingstrajecten. Dit leidt ertoe dat de grotere gemeenten vaak al eerder werk (moeten) maken van bepaalde beleidsdossiers. Het risico hiervan is dat de grotere gemeenten al snel als te dominant worden ervaren, wat ten koste gaat van het vertrouwen in de samenwerking. Om ervoor te zorgen dat andere gemeenten zich niet voor voldongen feiten geplaatst voelen of te veel sturing ervaren vanuit de grotere gemeenten, is het van belang de inbreng van andere gemeenten te stimuleren en de andere gemeenten al in een vroeg stadium te betrekken.

Regelmatig evalueren

Gedeeld belang heeft een directe invloed op de effectiviteit van de samenwerking. Gemeenten zouden elkaar daarom blijvend moeten herinneren aan het waarom van de samenwerking en de belangen die zij delen. Als het om concrete vraagstukken gaat of als er belangrijke beslispunten voorliggen, dan wil het nog wel eens gebeuren dat dit gedeelde belang uit het oog wordt verloren. Het is goed dan even een stap terug te zetten en de vraag te stellen hoe de samenwerking verloopt en waarom gemeenten ook alweer samenwerken.

Geen automatisme

Successen binnen de samenwerking op het ene terrein kunnen een grote boost geven aan en vertrouwen geven in de samenwerking op een ander domein. Maar er is ook een andere kant. Als die ervaringen niet positief zijn, dan levert dit meteen een achterstand op in de nieuw gevormde samenwerking. Overwogen moet worden of dan voor dezelfde partijen gekozen moet worden om mee samen te werken.

Gedeputeerde Jan Markink is blij met het onderzoek: ‘Gemeenten in Gelderland werken steeds vaker samen. Het onderzoek geeft gemeenten gerichte handreikingen om van die samenwerking een succes te maken.’

Het volledige onderzoeksrapport kunt u vinden op: www.gelderland.nl/sterkbestuurgelderland